Vị trí đảo Phú Quý trên bản đồ

Huyện Phú Quý là một quần đảo bao gồm 10 đảo (còn gọi là Cù lao Thu). Huyện cách thành phố Phan Thiết 120 km về phía đông Nam, cách Cam Ranh 150 km về phía Nam, cách Vũng Tàu 120 km về phía Đông, cách Côn Sơn 333 km về phía đông Bắc, và cách Trường Sa 540 km về phía Tây.

Từ thuở sơ khai cho đến nay, Phú Quý đã trải qua nhiều chặng đường lịch sử, ghi lại biết bao công sức khai phá, xây dựng, chiến đấu, gìn giữ của các thế hệ cha ông. Đặc biệt, từ ngày Đảng ra đời, dưới lá cờ lãnh đạo của Đảng, tấm lòng yêu nước của nhân dân trên đảo càng được khơi dậy. Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ gian khổ trường kỳ, vượt qua khó khăn của một hòn đảo xa cách đất liền, Phú Quý vẫn tích cực góp phần điểm tô truyền thống kiên cường bất khuất của dân tộc... Đất nước sạch bóng quân thù xâm lược, chuyển sang giai đoạn mới - xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa - Phú Quý đã ra sức xây dựng thành vị trí tiền tiêu vững chắc của tổ quốc giữa biển khơi. Với tên gọi Cổ Long, Cù Lao Khoai, Cù Lao Thu và Phú Quý hôm nay, nhân dân trên mảnh đất này đã làm lên biết bao kỳ tích. 

Nếu lần đầu đến đảo, chắc hẳn bạn sẽ ngạc nhiên vì được gặp lại nhiều vùng của quê hương đất nước. Một đống rơm vàng óng, cục tác tiếng gà gọi con, vài cây cầu với lu nước bên mình, chiều chiều làn khói biếc sau nhà, chúng ta như gặp lại miền quê đồng bằng Bắc bộ, đó là xã Ngũ Phụng. Còn tiếng gọi nhau í ới, tấp nập ghe thuyền trên bến, chúng ta như gặp lại một thương cảng Hội An (miền Trung) vào thời cực thịnh, đó là xã Tam Thanh... còn mảnh đất đầy nắng gió, nhà cửa san sát bên nhau, mang đặc tính khí phách của dân Nam bộ... đó là xã Long Hải... Một Tổ quốc thu nhỏ, vững vàng trước sóng gió, đây là một đặc điểm của dân đảo Phú Quý hôm nay...

Về thủy sản, Phú Quý đã phát huy thế mạnh đánh bắt xa bờ và sản lượng khai thác hàng năm tăng 30%. Mực tươi, vi cá mập, cá mú sống, cá thu là những đặc sản của đảo (riêng vi cá mập, mỗi mùa, ngư dân ở đây thu được 2,4 tỷđồng). Phát huy ngành hải sản từ đánh bắt đến chế biến làm đời sống nhân dân trên đảo đổi thay nhanh chóng. Với 1.431 ha đất nông nghiệp, Phú Quý mở rộng thêm canh tác loại cây lương thực, cây màu và rau xanh các loại; riêng lương thực, hàng năm đảo tự cấp được gần 2.000 tấn... 

Dù xa cách đất liền 56 hải lý nhưng đảo đã có 12 con tàu (1.246 CV), trọng tải 420 tấn... Cứ đêm đêm được ngọn đèn biển trên núi Cấm định hướng giữa biển khơi, đi về đúng hướng, nối liền đảo quê hương với đất mẹ thân thương. Lúc mới giải phóng, toàn đảo chỉ có 1.964 trẻ nhỏ đến lớp (hầu hết là tiểu học) hôm nay cứ 5 người dân thì có 1 người đi học. Năm 1992, lần đầu tiên đảo Phú Quý đón nhận 12 sinh viên tốt nghiệp đại học (người dân đảo) trở về quê nhận công tác. Hôm nay con số này đã lên tới 126 người con em của đảo trở về với cương vị kỹ sư, bác sĩ, giáo viên... ánh sáng văn hóa đã sáng lên tất cả mọi vùng trên đảo... Những ngày trên đảo, chúng tôi nhận thấy một nét đẹp văn hóa mà hầu như trong tỉnh chưa nơi nào có được. Đó là: Đêm ngủ nhà không phải đóng cửa, thôn xóm sống lành mạnh, an toàn, trộm cắp hầu như không xảy ra...

Đó là kết quả tổng hòa của tình yêu Tổ quốc, yêu quê hương và niềm tin tưởng vào Đảng của nhân dân Phú Quý, dù trải qua bao biến cải, thăng trầm vẫn chứa chan sức sống mãnh liệt mà hôm nay đây, tất cả chúng ta cần trân trọng, giữ gìn, vun đắp để chuyển giao cho thế hệ mai sau.